Vrouwelijke genitale verminking is in Zwitserland en in de meeste praktiserende landen strafbaar. Ook hier in Zwitserland wonen meisjes en vrouwen die getroffen of bedreigd worden door Female Genital Mutilation/Cutting, kortweg FGM/C. Sinds de oprichting in 2016 streeft het Netwerk tegen Meisjesbesnijdenis Zwitserland ernaar de bescherming en zorg voor deze meisjes en vrouwen te garanderen.
"In de afgelopen tien jaar zijn we erin geslaagd om een nationaal competentiecentrum voor FGM/C op te bouwen", aldus projectverantwoordelijke Denise Schwegler. "Getroffen meisjes en vrouwen krijgen tegenwoordig sneller ondersteuning, en professionals weten steeds beter hoe ze op een gepaste manier met dit gevoelige thema kunnen omgaan."
Toename van aanvragen
Een kerntaak van het Netwerk tegen Meisjesbesnijdenis Zwitserland is het adviseren van professionals, getroffenen en hun families. Sinds 2016 heeft het netwerk als nationaal aanspreekpunt ongeveer 1.170 aanvragen ontvangen. De behoefte aan advies is momenteel groter dan ooit: bijna dagelijks nemen professionals en getroffenen contact op met het expertisecentrum. Er is momenteel met name een toename te zien bij vrouwen en meisjes uit de asielsector.
Om getroffenen vroegtijdig te beschermen en adequaat zorg te kunnen bieden, richt het netwerk zich doelgericht op bijscholing. In de afgelopen tien jaar zijn 2.466 professionals uit de sociale, migratie-, gezondheids- en justitiële sector opgeleid in FGM/C. Er ontbreekt echter nog veel vakkennis in veel gebieden. Hierdoor worden risico's vaak niet onderkend en ontvangen meisjes en vrouwen niet de juiste ondersteuning. Het doel van het netwerk is dan ook om het aanbod van bijscholingen uit te breiden, met name op het gebied van verloskunde, gynaecologie, pediatrie en verpleegkunde.
Preventie: Nauwe samenwerking met migratiegemeenschappen
Preventie binnen de getroffen migratiegemeenschappen is essentieel. Het netwerk werkt nauw samen met multipliatoren uit de diaspora. Hoewel er aanvankelijk vaak grotere bijeenkomsten werden gehouden, vinden de informatie- en discussieronden tegenwoordig in een kleiner kader plaats. Dit bevordert de dialoog over het intieme thema. Tot nu toe zijn bijna 2.500 vrouwen en mannen bereikt tijdens deze evenementen.
Een andere prestatie van het Netwerk tegen Meisjesbesnijdenis Zwitserland is de oprichting van regionale steunpunten. Tegenwoordig zijn er in bijna alle kantons gespecialiseerde adviesdiensten beschikbaar. "Deze regionale steunpunten zijn cruciaal zodat getroffenen laagdrempelig ondersteuning kunnen vinden en het beschermen tegen meisjesbesnijdenis in alle delen van Zwitserland wordt bevorderd", zegt projectverantwoordelijke Simone Giger.
Een uitdaging in de komende jaren zal zijn om deze structuren verder te versterken en op lange termijn veilig te stellen. Doorslaggevend hierbij is de duurzame financiering door de kantons en de verdere professionele begeleiding van de bestaande afdelingen. Simone Giger zegt: "Tien jaar netwerk laat zien: alleen als federale overheid, kantons, expertisecentra en de civiele samenleving gezamenlijk verantwoordelijkheid nemen, kan vrouwelijke genitale verminking effectief worden voorkomen en kan getroffenen blijvend worden geholpen."
Het Netwerk tegen Meisjesbesnijdenis Zwitserland organiseert op vrijdagavond 6 februari in Bern een jubileumevenement voor professionals en betrokkenen. Ook mediavertegenwoordigers zijn van harte uitgenodigd. Bij interesse kunt u contact opnemen via medien@caritas.ch.
Ondersteuning van de federale overheid
Het Netwerk tegen Meisjesbesnijdenis Zwitserland is in 2016 in opdracht van de federale regering opgericht door vier organisaties: Caritas Zwitserland, SEXUELLE GESUNDHEIT SCHWEIZ, Brava (voorheen Terre des Femmes) en het Zwitsers competentiecentrum voor mensenrechten (inmiddels vervangen door het Interdisciplinaire Centrum voor Genderonderzoek van de Universiteit van Bern). Met uitzondering van Brava maken zij nog steeds deel uit van de dragers van het netwerk. Het wordt ondersteund door het federale bureau voor gezondheid, het staatssecretariaat voor migratie en het federale bureau voor de gelijkheid van vrouwen en mannen.